بازاریابی محتوا (Content Marketing یا کانتنت مارکتینگ) روشی برای جذب مشتری است که به جای تبلیغ مستقیم، با تولید و انتشار محتوای مفید شروع می شود. کسب و کارها در این روش با تولید محتوای متنی، تصویری، ویدئویی و ایمیل به سوالات مخاطب جواب می دهند تا او بعد از آشنایی و اعتماد، به سراغ خرید برود. در این مقاله می خوانید بازاریابی محتوا چیست، چه انواعی دارد، با تبلیغات چه فرقی دارد و چطور می توانید برای کسب و کار خودتان یک استراتژی بازاریابی محتوا بسازید.
بازاریابی محتوا (کانتنت مارکتینگ) چیست؟
بازاریابی محتوا یعنی برنامه ریزی، تولید، انتشار و تحلیل محتوایی که مخاطب هدف را به اقدامی سودآور مثل خرید، ثبت نام یا تماس هدایت می کند. تفاوت اصلی این روش با تبلیغات مستقیم این است که ابتدا ارزش می دهد و بعد پیشنهاد می کند.
یک مثال ساده: فروشگاه اینترنتی لوازم ورزشی به جای تکرار «همین حالا بخرید» یک راهنمای انتخاب کفش دویدن منتشر می کند. کسی که دنبال این راهنماست، از گوگل وارد سایت می شود، اعتماد می کند و وقتی تصمیم به خرید گرفت، از همان فروشگاه سفارش می دهد. همین مسیر، یعنی جذب با محتوا و هدایت به خرید، قلب کانتنت مارکتینگ است.
بدون محتوای مفید و با کیفیت، کانال های مختلف مانند وب سایت، شبکه اجتماعی و کمپین تبلیغاتی سوخت کافی برای رشد ندارند.
اجزای اصلی بازاریابی محتوا
بازاریابی محتوا با قرارگیری اجزای مختلفی در کنار هم معنا می یابد و اگر یکی از آن ها را نادیده بگیرید، بقیه هم اثر واقعی خودشان را نشان نمی دهند:
- مخاطب هدف: باید بدانید برای چه کسی می نویسید و او چه سوالات و مشکلاتی دارد.
- هدف تجاری: محتوا باید به هدف مشخصی مثل افزایش ترافیک، جذب لید یا افزایش فروش گره بخورد.
- قالب و موضوع محتوا: مقاله، ویدئو، اینفوگرافیک، ایمیل یا پست شبکه اجتماعی. قالب مناسب بر اساس نیاز مخاطب انتخاب می شود.
- کانال توزیع: محتوای خوب باید در جایی به انتشار برسد که مخاطب شما آنجا حضور دارد.
- سنجش و بهبود: بدون اندازه گیری نتایج، نمی دانید کدام محتوا جواب می دهد.
انواع بازاریابی محتوا: از محتوای متنی تا رپورتاژ و ایمیل مارکتینگ
انواع بازاریابی محتوا را می توان بر اساس قالب محتوا معرفی کرد. هر نوع برای بخشی از مسیر مشتری مناسب است و لازم نیست برای نتیجه گیری همه را همزمان شروع کنید.
محتوای متنی: مقاله و صفحات سایت
محتوای متنی پایه اصلی بازاریابی محتواست. مقاله سایت، راهنمای خرید، متن صفحات دسته بندی و توضیحات محصول به مخاطب اطلاعات می دهند و به گوگل کمک می کنند موضوع سایت شما را بهتر بفهمد. اگر می خواهید بدانید متن موفق چه ویژگی هایی دارد، 5 ویژگی محتوای متنی موفق را بخوانید. برای اینکه مقاله ها در جستجو دیده شوند، بهتر است با اصول تولید محتوا سئو شده آشنا شوید.
محتوای تصویری و اینفوگرافیک
اینفوگرافیک، نمودار و تصاویر آموزشی اطلاعات پیچیده را سریع منتقل می کنند و راحت تر در شبکه های اجتماعی اشتراک گذاری می شوند.
محتوای ویدئویی
ویدئوهای آموزشی، معرفی محصول و ریلز به دلیل جذابیت بصری برای نمایش کاربرد محصول یا سرویس مناسب هستند.
محتوای شبکه های اجتماعی
کپشن، استوری، کاروسل و ریلز را می توان به راه ارتباط روزمره با مخاطب تشبیه کرد که برای آشنایی و تعامل به کار می آید.
ایمیل مارکتینگ
ایمیل برای نگه داشتن مخاطبی که از قبل سایت شما را می شناسد مناسب است. با ارسال محتوای مفید به صورت منظم، رابطه شما با او ادامه پیدا می کند.
رپورتاژ و محتوای تبلیغاتی
رپورتاژ آگهی محتوایی است که برند را در رسانه های دیگر معرفی می کند. این نوع محتوا کمک می کند افراد جدیدی با کسب و کار شما آشنا شوند. جزئیات بیشتر را در صفحه رپورتاژ آگهی بخوانید.
کپی رایتینگ و صفحات فروش
محتوای صفحه فروش، لندینگ و توضیحات محصول مرحله آخر مسیر را می سازند، یعنی جایی که مخاطب باید تصمیم بگیرد. کپی رایتینگ همین نقش را دارد.
اهمیت و مزایای بازاریابی محتوا برای کسب و کارها: از جذب مشتری تا اعتمادسازی برند
بازاریابی محتوا نقش مهمی در هدایت ترافیک به سمت سایت دارد. بعضی مزایای آن برای کسب و کارها عبارت هستند از:
- جذب مشتریان بالقوه: با محتوای جذاب و مفید، افرادی را جذب می کنید که به دنبال راه حل هستند.
- ایجاد سرنخ (لید): مخاطب راحت تر شما را پیدا کرده و روی لینک های دعوت به اقدام (CTA) کلیک می کند.
- افزایش نرخ تبدیل: وقتی مخاطب قبل از اقدام به خرید، اطلاعات کافی بگیرد و اعتماد پیدا کند، احتمال خرید نهایی معمولا بیشتر خواهد شد.
- بهبود سئو: انتشار منظم محتوای با کیفیت در بلند مدت به دیده شدن سایت در نتایج جستجو کمک می کند.
- اعتمادسازی و اعتبار برند: مخاطب با خواندن محتوای مفید، شما را به عنوان منبع قابل اعتماد می شناسد.
تفاوت بازاریابی محتوا با تبلیغات
بازاریابی محتوا و تبلیغات رقیب هم نیستند و بیشتر می توان آن ها را مکمل یکدیگر دانست. جدول زیر به شما کمک می کند تفاوت هایشان را بهتر بشناسید تا بودجه تان را درست خرج کنید:
| معیار | بازاریابی محتوا | تبلیغات |
|---|---|---|
| هدف اصلی | جذب و نگهداری مخاطب با ارائه ارزش | معرفی سریع محصول و افزایش آگاهی |
| سرعت اثر | معمولا تدریجی | معمولا سریع |
| لحن | آموزشی و کمک کننده | مستقیم و تبلیغاتی |
| ماندگاری | محتوا بعد از انتشار هم قابل دیدن است | با پایان بودجه کمپین از بین می رود |
| نقطه شروع | سوال، دغدغه یا نیاز مخاطب | پیشنهاد فروش |
تبلیغات روی فروش مستقیم و افزایش آگاهی نسبت به برند در کوتاه مدت تمرکز دارد و پیام تجاری را مستقیم به مخاطب می رساند. در مقابل، بازاریابی محتوا برای جذب و نگهداری مخاطب و تحریک او به انجام اقدام سودآور تولید و منتشر می شود.
قیف بازاریابی محتوا: در هر مرحله چه نوع محتوایی نیاز دارید؟
قیف بازاریابی محتوا نشان می دهد مشتری از اولین آشنایی تا خرید چه مراحلی را می گذراند و در هر مرحله چه نوع محتوایی لازم دارد:
- آگاهی: مخاطب یک مشکل یا نیاز جدید دارد. مقاله های آموزشی، راهنماها، ویدئوهای کوتاه و پست های شبکه اجتماعی برای این مرحله مناسب هستند.
- بررسی: مخاطب راه حل ها را مقایسه می کند. مقاله مقایسه، راهنمای خرید و نمونه کار کمک کننده هستند.
- تصمیم: مخاطب آماده خرید است. صفحه فروش، توضیحات دقیق محصول، قیمت شفاف و پیشنهاد ویژه اینجا اثر می گذارند.
- وفاداری: بعد از خرید، ایمیل و محتوای پشتیبانی کمک می کنند مشتری برگردد.
در کانتنت مارکتینگ هر مرحله از قیف بازاریابی محتوا نیاز به محتوای مخصوص خودش دارد. اگر فقط برای یک مرحله محتوا منتشر کنید، بقیه قیف خالی می ماند. برای مثال سایتی که فقط صفحه فروش دارد، کسی که هنوز آماده خرید نیست را از دست می دهد.
استراتژی بازاریابی محتوا چیست؟
استراتژی بازاریابی محتوا یک برنامه جامع است که مشخص می کند چه محتوایی، برای چه مخاطبی، در چه کانالی و با چه هدفی تولید شود. به عبارت ساده، بازاریابی محتوا کاری است که انجام می دهید و استراتژی نقشه راه آن. این استراتژی باید با اهداف کسب و کارتان همخوانی داشته باشد و به سوالات و نیازهای مخاطب پاسخ دهد. نتیجه آن می تواند افزایش ترافیک سایت یا نرخ تبدیل و فروش باشد.
اگر می‌خواهید فرق استراتژی و بازاریابی محتوا را بهتر بدانید و اجزای کامل یک استراتژی را بشناسید، صفحه استراتژی محتوا را از دست ندهید.
مراحل بازاریابی محتوا: چطور در 8 قدم استراتژی بسازیم؟
طراحی استراتژی بازاریابی محتوا نیازمند برنامه ریزی و پیروی از مراحل مشخصی است. این هشت مرحله بازاریابی محتوا را می توانید تقریبا برای هر کسب و کاری اجرا کنید:
۱. تعیین اهداف
اول مشخص کنید از بازاریابی محتوا چه می خواهید: جذب مخاطب جدید، حفظ مشتریان فعلی، افزایش فروش یا افزایش آگاهی نسبت به برند. هدف را عددی و زمان دار بنویسید تا بتوانید پیشرفت آن را بسنجید. برای مثال «افزایش بازدید ارگانیک صفحات خدمات در سه ماه».
۲. شناخت مخاطب هدف
با تجزیه و تحلیل بازار می توانید مخاطب هدف را شناسایی کنید. برای تهیه پرسونای مخاطب به علایق، نیازها، مشکلات و رفتارهای آنها دقت کنید. ابزارهایی مثلGoogle Analytics ، Search Console و پرسش نامه در این مرحله کمک می کنند. بهترین منبع هم سوالاتی است که مشتریان واقعی شما می پرسند.
۳. تحلیل رقبا
برای ساخت یک استراتژی کانتنت مارکتینگ موفق، عملکرد رقبا و محتوای آنها را بررسی کنید. ببینید روی کدام موضوع ها تمرکز کردند، نقاط قوت و ضعفشان کجاست و چه موضوعاتی را پوشش نداده اند.
۴. تعیین نوع محتوا
با توجه به مخاطب هدف و مرحله ای که در قیف بازاریابی محتوا هستید، می توانید قالب را از میان انواع بازاریابی محتوا انتخاب کنید. از مقاله و محتوای متنی تا پست شبکه های اجتماعی، ویدئو، اینفوگرافیک و ایمیل. لازم نیست همه را همزمان شروع کنید. با یک یا دو قالب شروع کنید و بعد گسترش دهید.
۵. برنامه ریزی تولید محتوا
از یک تقویم محتوایی استفاده کنید تا مشخص باشد چه محتوایی، چه زمانی و توسط چه کسی باید تولید و منتشر گردد. تقویم محتوایی ساده ترین راه برای منظم ماندن است.
۶. تولید محتوا
محتوا را اختصاصی و متناسب با نیاز مخاطب بنویسید. برای محتوایی که قرار است در گوگل دیده شود، از کلمات کلیدی مناسب، عناوین جذاب و تصاویر مرتبط استفاده کنید. راهنمای تولید محتوا برای سایت از ایده پردازی تا انتشار را مرحله به مرحله توضیح می دهد. اگر وقت یا تخصص کافی ندارید، خدمات تولید محتوای متنی را به تیم متخصص بسپارید.
۷. توزیع محتوا
محتوایی که منتشر شود اما دیده نشود اثری ندارد. ببینید مخاطبان شما در کدام کانال ها حضور دارند و محتوا را همان جا منتشر کنید. کانال های مهم عبارت هستند از سایت و وبلاگ، ایمیل، شبکه های اجتماعی و یوتیوب. هر کانال زبان و قالب خودش را دارد، پس یک محتوا را بدون تغییر همه جا منتشر نکنید.
۸. اندازه گیری و تحلیل عملکرد
بعد از اجرای استراتژی بازاریابی محتوا با ابزارهایی مثل Google Analytics ترافیک، نرخ تبدیل، بازخورد کاربران و تعداد اشتراک گذاری ها را ببینید. بر اساس نتایج، محتوای موفق را تکرار کنید و بخش های ضعیف را بهبود دهید. بازاریابی محتوا یک چرخه است و کار بعد از انتشار تمام نمی شود.
شاخص های سنجش بازاریابی محتوا
برای اینکه بدانید بازاریابی محتوای شما جواب می دهد یا نه، چند شاخص ساده کافی است:
- بازدید ارگانیک: تعداد کسانی که از گوگل وارد سایت می‌شوند.
- نمایش و کلیک در Search Console: نشان می دهد چه عبارت هایی سایت شما را نمایش می دهند و کدام بیشتر کلیک می گیرند.
- نرخ تبدیل: چند درصد بازدیدکننده ها اقدامات مطلوب را انجام می دهند، مثل ثبت سفارش یا تماس.
- سرنخ ها: تعداد پیام ها، تماس ها و فرم هایی که از محتوا می آیند.
- تعامل: زمان ماندن در صفحه، تعداد اشتراک گذاری و کامنت.
معمولا چند هفته تا چند ماه زمان می برد تا نتایج را ببینید و این به رقابت حوزه کاری شما هم بستگی دارد. پس اگر بعد از یک هفته جهشی نداشتید، نگران نشوید.
اشتباهات رایج در بازاریابی محتوا
شروع بدون اینکه هدف و مخاطب مشخصی داشته باشید، خیلی سخت نتیجه می دهد. بعضی دیگر از اشتباهات رایج عبارت هستند از:
- تولید محتوای نامنظم: انتشار چند محتوا پشت سر هم و بعد ماه ها سکوت.
- تکرار زیاد کلمات کلیدی: متن را ماشینی می کند و خواننده را فراری می دهد.
- نداشتن دعوت به اقدام: مخاطب متن را می خواند و نمی داند قدم بعدی چیست.
- انتشار بدون توزیع مناسب: محتوا منتشر می شود اما به دست مخاطب نمی رسد.
- نسنجیدن نتیجه: بدون تجزیه و تحلیل داده ها نمی دانید چه چیزی واقعا جواب داده است.
دیگر مشکلات را با توضیحات بیشتر می توانید در مقاله اشتباهات رایج در تولید محتوای متنی بخوانید.
بازاریابی محتوا برای کسب و کار کوچک و فروشگاه اینترنتی: از کجا شروع کنیم؟
برای شروع لازم نیست بودجه یا تیم بزرگ داشته باشید. کسب و کار کوچک هم می تواند مراحل بازاریابی محتوا را در مقیاس خودش اجرا کند. برای این کار:
- چند سوال مهم مشتریان خود را فهرست کنید و برای هر کدام یک مقاله یا صفحه بنویسید.
- صفحات اصلی فروش و خدمات را قوی کنید. اگر فروشگاه اینترنتی دارید، توضیحات محصول و دسته بندی ها اولویت دارند. جزئیات بیشتر را در تولید محتوا برای سایت فروشگاهی شرح دادیم.
- یک کانال توزیع محتوا را خوب پیش ببرید، برای مثال اینستاگرام یا ایمیل؛ به جای اینکه روی همه کانال ها ضعیف باشید.
- هر ماه نتیجه را با Search Console و Google Analytics بسنجید و بر اساس آن ادامه دهید.
بخشی از مسیر را به محتواکرافت بسپارید
اگر وقت یا تخصص کافی برای تولید محتوا ندارید، محتواکرافت می تواند بخشی از مسیر را برایتان انجام دهد:
- طراحی برنامه محتوایی در سفارش استراتژی محتوا
- مقاله و محتوای تالیفی در خدمات تولید محتوای متنی
- متن صفحه فروش و توضیحات محصول در سفارش کپی رایتینگ
- رپورتاژ آماده انتشار در سفارش رپورتاژ آگهی
- متن شبکه های اجتماعی، از کپشن تا متن ریلز
هزینه ها را می توانید در تعرفه تولید محتوا ببینید و بعضی کارهای ما را در نمونه کارها بررسی کنید. اولین سفارش شما 20٪ تخفیف دارد. برای شروع فرم سفارش تولید محتوا را پر کنید.
سخن پایانی
بازاریابی محتوا با ارائه اطلاعات مفید، آگاهی نسبت به برند را بالا می برد و مخاطبان را جذب می کند. این نوع بازاریابی ابزار قدرتمندی برای کسب و کارهای آنلاین است، به شرط اینکه طبق یک نقشه و استراتژی مناسب اجرا شود. بدون نقشه، حتی بهترین محتوا و مقالات هم خوب دیده نمی شوند. هر مرحله از بازاریابی محتوایی را می توانید خودتان انجام دهید یا به متخصص بسپارید. یادتان نرود کانتنت مارکتینگ یک سرمایه گذاری بلندمدت است و برای اینکه منظم نتیجه بدهد نیاز به توجه کافی به مراحل بازاریابی محتوا و قیف بازاریابی محتوا دارد.
سوالات متداول
تولید و انتشار محتوای مفید برای جذب و نگهداری مخاطب هدف و تشویق او به اقدامی سودآور، بدون تکیه بر تبلیغ مستقیم.
تبلیغات به طور مستقیم و کوتاه مدت پیام فروش می دهد. در حالی که بازاریابی محتوا ارزش و اطلاعات ارائه می دهد و اثرش تدریجی تر و ماندگارتر است.
تعیین اهداف، شناخت مخاطب، تحلیل رقبا، تعیین نوع محتوا، برنامه ریزی، تولید، توزیع و اندازه گیری نتیجه.
قیف بازاریابی محتوا به مراحلی اشاره دارد که مشتری از آشنایی تا خرید و بعد از آن طی می کند: آگاهی، بررسی، تصمیم و وفاداری.
محتوای متنی، تصویری و اینفوگرافیک، ویدئو، شبکه های اجتماعی، ایمیل، رپورتاژ و کپی رایتینگ صفحات فروش.
بله. می توانید با چند صفحه یا مقاله مهم و یک کانال توزیع شروع کنید و بعد گسترش دهید.
به حوزه کاری و شدت رقابت بستگی دارد. اثر آن روی سئو ممکن است چند هفته تا چند ماه زمان ببرد.
